Een kindermatras is geen kleine uitvoering van een matras voor volwassenen. Bij jonge kinderen spelen veiligheid, stevigheid, ventilatie en hygiëne een veel grotere rol. Bovendien groeit een kind snel en verandert daardoor ook de manier waarop het matras wordt belast.
In dit artikel kijken we daarom specifiek naar matrassen voor baby’s, peuters en jonge kinderen. Je leest welke maten het meest voorkomen, waarom een kindermatras stevig moet zijn, welke materialen geschikt zijn en hoe je omgaat met vocht, ongelukjes en huisstofmijt. Ook bespreken we het verschil tussen polyether en koudschuim en waar je op moet letten wanneer je kind uiteindelijk overstapt naar een groter bed.
Inhoudsopgave
- Wat is een kindermatras?
- De beste kindermatrassen
- Waarin verschilt een kindermatras van een matras voor volwassenen?
- Welke maten hebben kindermatrassen?
- Stevigheid en dichtheid bij baby’s en peuters
- Ventilatie en veilig slapen
- Kindermatras met babyzijde en peuterzijde
- Polyether versus koudschuim
- HR-schuim en volumegewicht
- Vocht en nachtelijk zweten
- Wasbare tijk en bescherming tegen ongelukjes
- Huisstofmijt en allergieën
- Materialen en keurmerken
- Afgeronde hoeken en stevige matrasranden
- Van ledikant naar een groot kinderbed
- Waar let je op bij het kopen van een kindermatras?
- Veelgemaakte fouten bij het kiezen
- Ervaringen
Wat is een kindermatras?
Een kindermatras is een matras dat speciaal is afgestemd op jonge kinderen. Daarmee bedoelen we hier vooral een matras voor een wieg, ledikant, peuterbed of klein kinderbed.
Het belangrijkste verschil met een matras voor volwassenen is niet alleen de maat. Een kindermatras moet vooral goed passen bij het bed en voldoende stevig zijn. Bij een baby is dat zelfs een belangrijk veiligheidspunt. Het matras moet vlak zijn, niet te zacht en zonder ruimte tegen de randen van het bed aansluiten. Een baby mag er niet met het gezichtje in kunnen wegzakken.
Dat betekent meteen dat sommige eigenschappen die bij matrassen voor volwassenen als luxe of comfort worden aangeprezen, bij een babymatras helemaal niet het belangrijkste zijn. Een heel zacht, dik of sterk vormend matras is bijvoorbeeld niet automatisch beter.
Bij een kindermatras gaat het eerst om een veilige basis en daarna om comfort, ventilatie, duurzaamheid en hygiëne.
De beste kindermatrassen
Je kunt makkelijk je beste matras voor een kind selecteren uit de aanbevolen matrassen hier boven. Dat doe je door je wensen aan te vinken. Iedereen stelt namelijk aan het matras zodat er niet één beste kindermatras is.
Let bij het kiezen vooral op de juiste afmetingen, de stevigheid, de kwaliteit van de kern, de ventilatie en de wasbaarheid van de tijk. Bij een matras voor een baby is de pasvorm in het bedje bovendien van groot belang.
Waarin verschilt een kindermatras van een matras voor volwassenen?
Een volwassen lichaam is veel zwaarder en heeft andere verhoudingen dan dat van een baby of peuter. Toch is het gewicht niet de enige reden waarom een kindermatras anders wordt opgebouwd.
Bij een volwassen matras draait veel om drukverdeling, ondersteuning van de wervelkolom en persoonlijk ligcomfort. Bij een baby komt daar een belangrijk veiligheidsaspect bij.
Een baby moet op een stevig, vlak matras liggen. Een te zacht matras kan ervoor zorgen dat het gezichtje dieper in het materiaal terechtkomt. VeiligheidNL adviseert daarom een stevig en vlak matras dat maar weinig meegeeft wanneer je er met een gestrekte hand op drukt. Ook moet het matras goed aansluiten op de zijkanten van het bedje.
Bij een volwassen matras kan een diepe comfortlaag juist prettig zijn. Bij een baby wil je zo’n sterk wegzakkend effect juist vermijden.
Ook de hygiëne is anders. Jonge kinderen hebben vaker last van ongelukjes en kunnen relatief veel zweten. Een goed te reinigen matrashoes is daarom bij een kindermatras geen overbodige luxe.
Welke maten hebben kindermatrassen?
De maat van een kindermatras wordt bepaald door het bed waarin het moet komen te liggen. Het is daarom verstandig om eerst het bed op te meten en daarna pas een matras te kopen.
Babymatras
Bij een wieg zijn verschillende maten mogelijk. Wiegjes zijn vaak kleiner dan een ledikant en de precieze binnenmaat verschilt per model.
Voor een ledikant is 60 x 120 cm een veelvoorkomende standaardmaat.
Peutersmatras
Voor een peuterbed bestaan eveneens verschillende maten. Veel peuterbedden zijn een overgangsmaat tussen het ledikant en een groot kinderbed.
Controleer daarom altijd de exacte binnenmaat van het bed. Een paar centimeter verschil kan al een probleem zijn als er ruimte tussen het matras en de bedrand ontstaat.
Kleutermatras
Een kleuter kan vaak al in een groter kinderbed slapen. Veel kinderbedden gebruiken een maat die uiteindelijk ook als eenpersoonsbed kan worden gebruikt.
Daarmee hoeft het matras niet per se al hetzelfde te zijn als een volwassen matras. De juiste maat wordt opnieuw bepaald door het bed en de lichaamslengte van het kind.
De belangrijkste regel is simpel: een kindermatras moet precies passen. Een matras dat te klein is, kan een gevaarlijke spleet langs de rand veroorzaken.
Stevigheid en dichtheid bij baby’s en peuters
Bij een babymatras is stevigheid belangrijker dan een luxe comfortgevoel.
Een baby heeft geen matras nodig waarin het lichaam diep wegzakt. Juist een vlakke, stevige ondergrond is belangrijk. Een te zacht matras kan het gezichtje omsluiten en de ademhaling belemmeren.
Stevig betekent overigens niet dat het matras keihard moet aanvoelen. Het gaat erom dat het oppervlak en de kern voldoende weerstand bieden en niet diep onder het relatief lichte lichaam wegzakken.
Ook kuilvorming moet worden voorkomen. Een kind brengt immers iedere nacht veel uren in bed door. Een matras dat na verloop van tijd een blijvende kuil krijgt, is niet alleen minder comfortabel maar kan ook de vlakheid van het slaapoppervlak aantasten.
Bij een peuter kan een matras iets meer comfort bieden dan bij een pasgeboren baby. Toch blijft een goede ondersteuning belangrijk.
Ventilatie en veilig slapen
Ventilatie is een belangrijk onderwerp bij een kindermatras, maar hierover bestaat nogal wat verwarring.
Een goed ventilerend matras kan helpen om warmte en vocht af te voeren. Open celstructuren in schuim kunnen daarbij gunstig zijn. Ook een goed ademende matrastijk kan de lucht- en vochtuitwisseling verbeteren.
Dat betekent echter niet dat een zogenaamd ‘ademend’ matras een baby veilig maakt wanneer die op de buik ligt.
VeiligheidNL benadrukt dat een ventilerende toplaag geen garantie geeft dat een baby op de buik veilig kan doorademen. Ook op een matras met een ventilerende toplaag blijft het advies om een baby op de rug te laten slapen.
Ventilatie is dus vooral een comfort- en warmteaspect, geen vervanging voor veilig slaapgedrag.
Ook een waterdichte laag verdient aandacht. Sommige waterdichte beschermers laten nauwelijks lucht door. Voor jonge kinderen kan daarom een waterdichte maar goed ventilerende bescherming geschikter zijn dan een simpele plastic laag.
Kindermatras met babyzijde en peuterzijde
Er bestaan kindermatrassen die twee verschillende slaapzijden hebben. De ene zijde is bedoeld voor baby’s en is wat steviger. De andere zijde is iets soepeler en kan worden gebruikt wanneer het kind ouder en zwaarder wordt.
Het idee daarachter is praktisch. Een pasgeboren baby heeft andere eisen aan de ondergrond dan een peuter die al aanzienlijk meer weegt en beweegt.
Een tweezijdig kindermatras kan daardoor een langere gebruiksduur hebben. Je hoeft niet direct een nieuw matras te kopen wanneer je kind van baby naar peuter groeit.
Let wel op de instructies van de fabrikant. De termen ‘babyzijde’ en ‘peuterzijde’ zijn geen universele technische normen. Kijk daarom vooral naar de daadwerkelijke eigenschappen van beide kanten.
Polyether versus koudschuim
Polyether is een veelgebruikt en relatief goedkoop schuimmateriaal. Het kan prima worden toegepast in eenvoudige kindermatrassen, maar er zijn grote kwaliteitsverschillen.
Bij goedkoop polyether kan de veerkracht na verloop van tijd afnemen. Daardoor kan sneller een blijvende indruk of kuil ontstaan.
Koudschuim, ook HR-schuim genoemd, heeft een andere celstructuur en staat bekend om zijn hogere veerkracht. Een kwalitatief goed koudschuim kan daardoor langer vormvast blijven.
Dat betekent niet dat ieder koudschuim matras automatisch beter is. De dichtheid en kwaliteit van het schuim zijn belangrijk. Ook bij polyether bestaan verschillende kwaliteitsniveaus.
Voor een kind dat jarenlang dezelfde matras gebruikt, kan hoogwaardig HR-schuim daarom interessant zijn. Voor een korte gebruiksperiode kan een eenvoudiger matras juist voldoende zijn.
HR-schuim en volumegewicht
Bij koudschuim kom je soms aanduidingen tegen zoals HR45, HR55 of HR65. Het getal verwijst doorgaans naar het volumegewicht van het schuim in kilogram per kubieke meter.
Een hoger volumegewicht betekent dat er meer schuimmateriaal in hetzelfde volume zit. Dat kan bijdragen aan de duurzaamheid en veerkracht van het materiaal.
Let op: volumegewicht is niet hetzelfde als hardheid.
Een HR65-matras hoeft dus niet harder te zijn dan een HR45-matras. De hardheid wordt door andere eigenschappen van het schuim bepaald.
Voor een kindermatras is het vooral interessant om te weten of de fabrikant informatie geeft over de kwaliteit van de schuimkern. Een kind is licht, maar belast een matras wel duizenden uren per jaar.
Juist daarom kan een goed vormvast schuim de moeite waard zijn.
Vocht en nachtelijk zweten
Kinderen kunnen tijdens het slapen behoorlijk zweten. Daarnaast komen ongelukjes bij jonge kinderen natuurlijk regelmatig voor.
Het is daarom belangrijk om vocht niet onnodig diep in de matraskern te laten trekken.
Een goed ademende tijk kan helpen bij het afvoeren van vocht. Een wasbare hoes is daarnaast praktisch omdat zweet, huidschilfers en andere verontreinigingen zich nu eenmaal in een kindermatras kunnen ophopen.
Bij peuters die nog niet altijd droog zijn, is een goede matrasbescherming helemaal belangrijk.
Let daarbij op dat ‘waterdicht’ niet automatisch hetzelfde is als ‘ademend’. Een volledig afsluitende kunststof laag kan vocht tegenhouden, maar ook de luchtcirculatie beperken.
De beste oplossing is daarom een bescherming die vocht tegenhoudt waar dat nodig is en tegelijkertijd voldoende ventilatie biedt.
Wasbare tijk en bescherming tegen ongelukjes
Een kindermatras krijgt meer te verduren dan veel volwassen matrassen.
Melk, zweet, urine, drinken en soms zelfs voedsel kunnen op of in het matras terechtkomen. Een afneembare en wasbare matrastijk is daarom erg handig.
Nog beter is wanneer de tijk in meerdere delen kan worden gewassen. Dan hoef je niet het hele matras ergens neer te leggen om het te laten drogen.
Een waterdichte bescherming kan de levensduur van het matras verlengen. Kies bij jonge kinderen wel voor een oplossing die de ventilatie niet onnodig beperkt.
Bij baby’s is een belangrijk verschil dat een beschermlaag niet ten koste mag gaan van de veilige slaapomgeving. VeiligheidNL waarschuwt bijvoorbeeld voor niet-ademende waterdichte beschermers bij kinderen jonger dan twee jaar.
Huisstofmijt en allergieën
Een kindermatras is een plek waar warmte, vocht en huidschilfers samenkomen. Dat maakt het aantrekkelijk voor huisstofmijt.
Een wasbare tijk kan daarom een praktisch voordeel zijn. Door de hoes regelmatig volgens de wasvoorschriften te reinigen, verwijder je een deel van de huidschilfers en andere allergenen die zich daarin verzamelen.
Een volledig ‘anti-allergisch’ matras bestaat niet in de zin dat het onmogelijk allergenen bevat. Let daarom kritisch op marketingtermen.
Ook antibacteriële of anti-huisstofmijtbehandelingen zijn niet automatisch noodzakelijk. Soms worden daarvoor stoffen aan het materiaal toegevoegd die je helemaal niet nodig hebt.
Een goed wasbare hoes en een droge, goed geventileerde slaapomgeving zijn vaak een veel eenvoudigere basis.
Materialen en keurmerken
Bij een matras voor een kind wil je uiteraard liever geen onnodige chemische stoffen in het materiaal.
Een keurmerk zoals OEKO-TEX kan daarbij nuttige informatie geven. Het laat zien dat het betreffende product of materiaal volgens de eisen van het keurmerk op bepaalde schadelijke stoffen is getest.
Kijk wel goed welk onderdeel van het matras gecertificeerd is. Een certificering van een stof betekent niet automatisch dat ieder onderdeel van de volledige matrasconstructie onder dezelfde certificering valt.
Ook bij de productie van het matras kunnen lijmen worden gebruikt. Vraag bij twijfel naar de toegepaste lijmsoorten en emissies.
Bij brandveiligheid is het eveneens verstandig om verder te kijken dan de term ‘brandwerend’. Sommige materialen kunnen brandvertragend worden gemaakt met chemische toevoegingen. Een fabrikant die duidelijk communiceert over de gebruikte materialen en certificeringen geeft je meer informatie om een bewuste keuze te maken.
Afgeronde hoeken en stevige matrasranden
Een stevig matras is niet alleen belangrijk vanwege de kern.
Bij een peuterbed kan de rand van de matras ook een rol spelen. Een stevige rand helpt voorkomen dat het matras gemakkelijk naar de zijkant wordt gedrukt.
Dat is vooral relevant wanneer een kind veel beweegt en draait in bed.
Een goede pasvorm tussen matras en bed is hierbij nog belangrijker. Het matras moet niet alleen precies de juiste lengte en breedte hebben, maar ook goed aansluiten op de constructie van het bed.
Afgeronde hoeken kunnen handig zijn wanneer ze aansluiten op de vorm van het bed, maar ook hier geldt dat de pasvorm leidend is.
Een kindermatras hoort niet zo klein te zijn dat er een spleet ontstaat tussen de matrasrand en het bed. VeiligheidNL noemt het ontbreken van ruimte tussen matras en bedwand expliciet als belangrijk veiligheidscriterium.
Van ledikant naar een groot kinderbed
De overstap naar een groter bed gebeurt niet op één vast gewicht of op één bepaalde leeftijd.
De ontwikkeling van het kind en het type bed zijn belangrijker. Een baby die meer gaat bewegen en omrollen, heeft bijvoorbeeld een geschikt ledikant nodig in plaats van een kleine wieg. VeiligheidNL adviseert een overstap van een wieg naar een groter en steviger ledikant zodra een kind beweeglijker wordt.
Later kan het kind overstappen naar een peuter- of kinderbed.
Kijk bij de keuze van een nieuw matras vooral naar de lengte en groei van je kind. Wanneer de voeten bijna tegen het voeteneinde komen, is het tijd om te kijken naar een groter slaapoppervlak.
Het is niet nodig om uitsluitend vanwege een bepaald gewicht direct naar een volwassen matras over te stappen. Een matras moet vooral passen bij het bed, de lichaamsbouw en de ontwikkeling van het kind.
Waar let je op bij het kopen van een kindermatras?
Begin niet met het materiaal, maar met het bed.
Meet de binnenmaat nauwkeurig op. Controleer vervolgens of het matras stevig en vlak genoeg is en nergens ruimte laat langs de rand.
Daarna kun je naar het materiaal kijken.
Voor een baby is een stevige kern belangrijker dan een luxe comfortlaag. Bij een peuter en kleuter worden duurzaamheid, ventilatie en comfort geleidelijk belangrijker.
Een afneembare wasbare tijk is vrijwel altijd praktisch. Zeker wanneer je bedenkt hoeveel ongelukjes een kindermatras gedurende zijn leven kan meemaken.
Ook de ventilatie verdient aandacht. Een kind dat veel zweet heeft baat bij een matras en hoes die vocht goed kunnen afvoeren.
En kijk bij een koudschuimmatras naar de kwaliteit van het HR-schuim. Een hogere dichtheid kan een aanwijzing zijn voor een duurzamere schuimkern, maar zegt niet alleen hoe comfortabel of stevig het matras zal zijn.
Veelgemaakte fouten bij het kiezen
Een veelgemaakte fout is om een babymatras te kiezen op basis van zachtheid. Bij een volwassen matras kan een zacht, comfortabel gevoel aantrekkelijk zijn. Voor een baby is een stevige en vlakke ondergrond juist belangrijk.
Een andere fout is om te denken dat een duur matras automatisch veiliger is. VeiligheidNL waarschuwt expliciet voor misleidende claims rond duurdere babymatrassen met ventilerende toplagen. Een duurder matras is niet automatisch veiliger.
Ook ‘ademend’ moet je niet zomaar vertalen naar ‘veilig’. Een ventilerende matraslaag verandert niets aan het advies om een baby op de rug te laten slapen.
Verder wordt de pasvorm soms onderschat. Een uitstekend matras dat niet precies in het bed past, is alsnog een slechte keuze.
En ten slotte is een waterdichte hoes niet automatisch ideaal. Bij een jong kind moet je altijd kijken naar de combinatie van waterdichtheid en ventilatie.
Bij baby’s blijft de slaapomgeving bovendien belangrijker dan het matras alleen. Het advies is om een baby op de rug in een eigen, leeg bedje te laten slapen, bij voorkeur in een slaapzak.
Ervaringen
Elk kind is anders en daardoor kan ook de ervaring met een kindermatras verschillen. De een slaapt jarenlang probleemloos op een eenvoudig schuimmatras, terwijl een ander juist veel voordeel heeft van een kwalitatief koudschuim matras met een goede ventilatie.
Heb je ervaring met een bepaald kindermatras? Dan kun je hieronder je eigen ervaring plaatsen. Vertel bijvoorbeeld hoe oud je kind was, welk type matras je gebruikte en hoe het beviel wat betreft stevigheid, ventilatie, schoonmaken en duurzaamheid. Ook de ervaringen van andere ouders kunnen zo helpen bij het kiezen van een geschikt kindermatras.
Geef een reactie